BAKIMLAR
YENİ
ARACA İLK BAKIM
Yeni
Araçlarda İlk
Bakımın Önemi:
üretici firmalar
ürettikleri aracın
imalat veya
montajında
doğabilecek
aksaklıkları
giderebilmek ve ilk
bakımın iyi
yapılmasını sağlamak
amacıyla ilk 1500 -
2000 km. arasında
garanti çerçevesinde
kendi servislerinde
yapmış oldukları
bakımdır. Bu bakımın
yaptırılması aracın
emniyeti, güvenliği
ve özellikle
garantisi bakımından
önemlidir.
İlk bakımda
yapılması gerekli
olan işlemler
şunlardır;
• Motorda:
Yağ ve yağ filtresi
değişimi, silindir
kapağı
saplamalarının
(vidalarının)
sıkılması, Subap
ayarlarının
kontrolü, karbüratör
uyarının kontrolü,
platin avans ve
vantilatör kayış
ayarları gibi
ayarlar
yapılmalıdır.
• Aktarma
Organlarında ve
Koparta Aksamında:
Debriyaj, fren, ön
düzen ayarları
yapılıp, yağ
seviyelerinin
kontrolü ve her
türlü bağlantı
cıvata ve
saplamalarının
kontrolü
yapılmalıdır.
RODAJ
SÜRESİNCE
YAPILMAMASI
GEREKEN OLAYLAR
Yeni motorun
açılması veya yeni
revizyon edilmiş
motorun alışmasına
Rodaj süresi denir.
Yeni üretilen araç
motorları
fabrikasyon
rodajlıdır.
Aracın uzun ömürlü
ve randımanlı
çalışması açısından
Rodaj süresindeki
yapılan işlemler
önemlidir. Bunun
için aşağıdaki
kurallar yerine
getirilir.
Motor
hiçbir zaman yüksek
devirde ve tam yükte
çalıştırılmamalıdır.
- 1.500 - 2.000
km.ye kadar her
viteste
gidilebilecek en
yüksek hızın 3/4 nün
üzerine
çıkılmaz.
- Uzun yolda aynı
hızda devamlı
gitmeyiniz. zaman
zaman tam gaz
vererek, bazende
gazdan ayak tamamen
çekilerek araç
kullanmayı
deneyiniz.
- İlk 500 km.ye
kadar ani duruş ve
kalkışlardan
kaçınınız.
- 2.000 km.den sonra
yavaş yavaş hızınızı
artırarak azami hıza
çıkabilirsiniz.
• Koruyucu
Bakımın Önemi:
Aracınızda teknik
olarak bazı sistem-
‘erin ayarları ve
bazı parçaların
çalışma süreleri
bellidir. ilerde
büyük bir tehlike
oluşturabileceği
arızalar meydana
gelmemesi için
belirli zamanlarda
bakımlarının
yapılması gerekir.
• Bunları Şu Şekilde
Sıralayabiliriz:
Yeni araçların ilk
bakımı;
- Günlük bakım (Her
yola çıkışta)
- Haftalık bakım
(250 km.lik bakım),
- Aylık bakım (1000
- 1500 km.lik
bakım),
- Altı aylık bakım
(5000- 6000 km.lik
bakım),
- Yıllık bakım
(10000 -1 2000
km.lik bakım).
GÜNLÜK BAKIM
• Akaryakıt
Kontrolü:
Kontak
anahtarını
açtıktan sonra yakıt
göstergesini
bakılır. (E) boş
olduğunu (F) ise
dolu olduğunu
gösterir.
• Motor
Yağının Kontrolü:
Yağ seviyesinin
kontrolü için yağ
çubuğuna bakılır.
Yağ çubuğunda iki
çizgi vardır veya
mim- max yazıları
vardır. Yağ seviyesi
bu iki çizgi veya
yazı arasında olması
gerekir. Şayet yağ
eksikse
tamamlanmalıdır.
Ayrıca yağın rengini
ve kıvamını da
kontrol ederiz.
Yağın rengi şeffaf
olmalıdır. Kıvamına
ise parmakla
baktığımızda. kaygan
olmalıdır. Şayet
yağın. rengi beyaz
ve mat bir
renk almışsa,
motor yağına su
karışmış demektir.
Not:
Motor yağ seviyesini
kontrol ederken
aracın düz bir yerde
olmasına
dikkat
edilmelidir. Motor
çalışırken yağ
seviyesi kontrol
edilmez, motoru stop
edip 4-5 dakika
beklemek gerekir.
• Radyatör Su
Seviyesinin
Kontrolü:
Radyatör kapağı
açıldığında su
seviyesi peteklerin
üzerinde olmalı dır.
Su kabı (kavanozu)
olan
araçlarda ise
işaretine kadar
suyun dolu
dolması
gereklidir
• Lastik
Hava Basınç
Kontrolü:
Lastik hava
basınçları, hava
saatleri ile kontrol
edilmesi gerekir.
.Tekerleklerde ne
kadar hava olacağı
araç kataloglarında
verilmiştir. lastik
hava basınçları az
olursa,
tekerleklerin yanak
kısımları aşınır ve
aracın enerji kaybı
fazla olur
Hava basıncı fazla
olursa, lastiklerin
orta kısımları
aşınır ve araç yolda
titremeler yapar.
• Fren Hidrolik
Seviyesinin
Kontrolü:
Fren merkez
pompasının üzerinde
hidrolik deposu
vardır. Hidrolik
seviyesi kapaktan
1-1,5 cm. aşağıda
olmalıdır. Şayet
eksik olursa sisteme
hava gireceğinden
dolayı frenler
tutmaz.
• Elektrik
donanımının
Kontrolü:
Yola çıkmadan önce
dönüş lambalarını,
park lambalarını,
farları, fren
lambalarını, plaka
lambası gibi ve
alıcıları kontrol
etmek gerekir.
Sistem tek tek
çalıştırılarak
gözden
geçirilmelidir. Aksi
halde akü
zayıflar, boşalır.
HAFTALIK
BAKIM
(ortalama 250
km.lik bakım).
• Vantilatör
Kayışının
Gerginliği:
Düzenli bir hareket
iletişimini.sağlayabilmek
için kayış
gerginliğinin
iyi olması
gerekir. Kayış
gerginliği
başparmakla
basıldığında 1-1.5
cm. esneyecek
şekilde olmalıdır.
- Kayış
fazla esnek olursa:
Motordan hareket
alan su pompası,
alternatör ve
kompresör gibi
parçalar motor
devrine göre daha
yavaş
döneceklerinden,
yetersiz kalırlar.
Bunun sonucunda da
motor hararet yapar
ve şarj sistemi
çalışmaz. Bazı
araçlardaki
kompresörler
vantilatör
kayışından hareket
alır. kayış gevşek
olursa fren
sisteminin çalışması
da bozulur.
- Kayış
fazla gergin olursa:
Motorlardan hareket
alan, su pompası,
alternatör
ve. kompresör
gibi parçaların,
yatak burçları
aşınır.
• Bataryanın
(Akünün) Kontrolü:
Şayet akü bakımı
yapılmazsa akü
ömrü kısalır.
Akünün yüzeyinde
biriken pislikler
zamanla kutuplar
arasında iletkenlik
sağlar. Kutup başı
bağıntıları
oksitlenir ve
elektrik akımına
karşı direnç
gösterir. Bunlardan
dolayı bataryanın
yüzeyi su ile
temizlenmeli,
vazelin
veya gres
yağı sürülerek
koruma altına
alınmalıdır.
Akünün üzerindeki
eleman toz kapakları
üzerindeki
havalandırma
delikleri
açılmalıdır. Şayet
akü suyu
(elektrolit) eksikse
saf su ilave
edilmelidir.
Kesinlikle çeşme
suyu
vb . sular
konulmamalıdır. Aksi
halde plakalar kısa
devre yaparak tahrip
olurlar.
Not: Akünün iyi olup
olmadığını pratik
olarak şu yöntemle
kontrol edebiliriz;
Uzun Farları yakarak
marş yaparız. Eğer
bataryanın şarjı
normal ise, farlar
çok az
ölgünleşmelidir.
Şayet tamamen
sönüyorsa batarya
boşalmıştır.
·
Dizel
Motorları Yakıt
Fitresi Su
Ayarcısındaki Suyun
Tahliye Edilmesi:
Filtrenin altındaki
su tahliye musluğu
uygun bir anahtarla
gevşetilir. Su
yoğunluğu, motorin
yoğunluğundan daha
fazla olduğu için
tabana birikir.
Musluk gevşetilince
su akar. Su akışı
bitip motorin
gelmeye başladığında
musluk sıkılır.
• Hava
Frenli Araçlarda
hava Deposundaki
Suyun Tahliye
Edilmesi:
Hava depoların
(tüplerinin)
altındaki su tahliye
musluğu gevşetilir.
Depo içindeki suyun
boşalması
sağlandıktan sonra
musluk sıkılır.
AYLIK BAKIM
(1000-1500 km.’Iik
bakım)
• Kova Filtresinin
Bakımı:
Kuru tip hava
filtresi hafif
basınçlı hava
temizlenmeli
elektrik
süpürgesi
kullanılmamalıdır.
Hava fitresini
temizlerken, hava
geçiş yönünün
tersine basınçlı
hava verilerek
temizlemek gerekir.
Çok tozlu ortamlarda
çalışan araçlarda
(traktör, iş
makinesi vb.) yağlı
tip hava
filtresi
kullanılır. Hava
motora
girmeden önce yağın
içerisine dalarak
çıkar ve üzerindeki
toz ve pislikler
yağda kalır. Belli
bir süre sonra yağ
çamur haline gelerek
hava geçişine sınır
getirir. Temizliği;
Yağ filtresi yağı
boşaltılıp, gazyağı
veya motorin ile
temizlenir. Tekrar
motor yağı
doldurularak yerine
takılır.
• Motorun yıkanması:
Temiz bir bezle
motorun üzerindeki
kaba kirler ve
çamurlanmış yağlar
silindikten sonra
sabunlu sıcak su ile
yıkanmalıdır. Motoru
yıkarken
distribütörün
ıslanmaması için
delikleri
kapatılmalı veya
Üzerine poşet
geçirilmelidir.
ALTI AYLIK
VE YILLIK. BAKIMLARI
(5000 – 6000 KM .LİK
BAKIMI )
Aracımızı güvenle
sürebilmek için
-bakımlarının
zamanında yapılması
gerekir. Taşıt
üzerindeki her
sistemin bakım ve
çalışma süreleri
imalatçı firma
tarafından
belirlenmiştir. Bir
sürücü olarak bu
kurallara uymazsak
aracımızın ekonomik
ömrü kısalır.
Ayarlar bozulur.
Bunun sonucunda da
motor çok masraflı
olur ve az güç
üretir. daha da
önemlisi kazalara
neden olabilir.
Altı aylık bakıma;
veya her 5000 km.de
(hangisi önce
dolarsa) teknik
ayarlar yapılacağı
için servise
gidilmelidir.
Serviste şu
bakımların
yapılmasına dikkat
edilmelidir.
• Motor yağı
değiştirilir
• Vites kutusu ile
diferansiyelin yağ
seviyesi kontrol
edilir, eksik ise
tamamlanır
• Motor test edilir.
• Benzinli
motorlarda ateşleme
ve yakıt sistemi
kontrol edilir.
Gerekirse buji,
platin değiştirilir.
Supap ayarları
kontrol
edilir.
• On düzen kontrolü
ve gerekli
ayarların
yapılması ile
lastiklerin
periyodik olarak yel
değiştirilmesi
yapılır.
• Tekerlekler
açılarak bilye ve
yatak aksamı
temizlenir tekrar
yağlanır. Frenlerin
komple bakımı
yapılır.
Yıllık bakımda veya
15.000 km.de
(hangisi önce
dolarsa) araçlar
servise götürülerek
altı
aylık bakıma
ilaveten aşağıdaki
bakımlar yaptırılır.
• Yakıt deposu
temizlenir. Deponun-
temizlenmesi ile
dizel araçlarda
pompa ve enjektörler
kontrol edilerek
ayarları yapılır.
• Tüm elektrikli
-alıcılar ve kablo
bağlantıları kontrol
edilmelidir.
• Hava frenli
araçlarda
tüm parçalar
kontrol edilmeli ve
filtreler
temizlenmelidir.
• Supap
yarları
yapılmalıdır.
• Varsa krater
havalandırma
süzgecinin
temizlenmesi
işlemleri yapılır.
YAPABİLECEĞİNİZ
BASİT ONARIMLAR
/ ÖNEMLİ
ARIZALAR
SÜRÜCÜLER
TARAFINDAN
YAPILABİLECEK
BASİT ONARIMLAR
Arıza arama;
sistem üzerinde
herhangi bir
olumsuzluğun
tespit ederek
giderilmesidir
Arıza ararken
aşağıdaki
hususlara dikkat
edilmelidir
- Kaza ve
yangına karşı
gerekli emniyet
tedbirleri
alınmalıdır.
- Yakıt ve akü
kontrollerinde
ateşle
yaklaşılmaması
gerekir.
- Arızaya eti
kolay ve en
basit
onarımlardan
başlanmalıdır.
- Hiçbir -zaman
bilinmeyen ve
anlaşılmayan
işlerle
uğraşılmamalıdır.
• Tekerler ve
lastik Değişimi:
Patlayan
lastiğin sürücü
tarafından
değiştirilmesi
gereklidir.
Bunun için
araçlarda
yedek
teker (Stepne)
bulundurulması
zorunludur.
Tekerlek
değiştirilirken
şu işlemler
yapılır;
- İşe boşlamadan
önce her türlü
emniyet tedbiri
alınmalı. Aracın
kaymaması için
tekerleklerin
önüne ve
arkasına takoz
koyunuz. El
frenini çekmeyi
unutmayınız.
- Krikoyu
Değişecek olan
tekerleğin
bulunduğu dingil
veya karoser de
bulunan kriko
yerine
yerleştiriniz.
(araçta başka
yerlere kriko
yerleştirmeyiniz.)
- Kriko
kaldırılmadan
jant
kapağını
sökün. Bijon
somunlarını
gevşetin.
- Tekerlek kriko
ile kaldırılarak
Bijon
somunlarını
sökün. Tekerlek
balansının
bozulmaması için
somunlar belirli
bir sıraya göre
sökülmelidir
(takılırken
sökme işleminin
tersi
uygulanmalıdır).
-
Yedek
lastik yerine
takılarak
bijonları sıkın.
- Aracı krikodan
indirin.
Bijonları tekrar
kontrol edin.
Jant kapaklarını
yerine takın. -
Not: Bijonların
temizliğini kuru
bezle yapınız.
•
Tekerleklerde
Zincir
Takılması:
Kışın karlı ve
buzlu havalarda
aracın kaynaması
ve patinaj
yapmaması için
zincir takmak
gerek
Sürücüler
Karayolları
Trafik Kanununa
göre araçlarında
zincir
bulundurmakla
yükümlüdürler
zincir
,
tekerlek
sökülerek veya
araç üzerinde
iken de
takılabilir.
Takılırken şu
kurallara
uyulur;
- Zincir önden
çekişli
Araçlarda ön,
arkadan itişli
araçlarda arka
tekerleklere
takılır. -
- Zincir satın
alınırken
tekerlek
ölçülerine uygun
olanı
seçilmelidir.
ARACIN HEMEN
DURDURULUP
KONTAĞIN
KAPATILMASINI
GEREKTİREN
ARIZALAR:
• Yağ
ikaz lambası
yanarsa;
yağlama,
donanımında
yağ
basıncının
yetersiz
olduğunu
gösterir. Kontak
kapatılıp, yağ
sevesi
yağ müşir
bağlantı
kabalları
kontrol
edilmelidir.
• Şarj
lambası yanarsa;
şarj sisteminin
devre dışı
olduğunu
gösterir.
Vantilatör
kayışı kontrol
edilir.
•
Motordan değişik
ses gelmesi;
Motordan anormal
bir ses
geldiğinde
kontağın
kapatılması
gerekir. Supap
kesmiş, dişli
sıyırmış, kollar
yatağından
çıkmış vb.
olabilir, Motor
kesinlikle
çalıştırılmamalıdır.
Çekilerek
servise
götürülmelidir.
• Yanık
kablo kokusu
alınırsa;
Elektrik kablo
bağlantılarında
kısa devre
vardır. Kontak
kapatılıp akı)
kutup başı
çıkarılır. Kablo
bağlantıları
kontrol
edilir.